Frans Galjee, Alkmaar

De huidige chaos rond het coronavirus kan niet beter worden geïllustreerd dan door de persconferentie van de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb over het verplicht stellen van mondkapjes. Hij erkende geen wetenschapper te zijn, hij had er wel het een en ander over gelezen, maar vond dat hij als bestuurder deze maatregel moest kunnen nemen.

Ofschoon ik zijn zorgen wel begrijp, geeft het precies aan hoe de verhoudingen tussen wetenschap en politiek kennelijk liggen. Bij gebrek aan kennis of ingeval van gebrekkige kennis kunnen de ‘deskundige ondeskundigen’ een besluit nemen. Of het nu gaat over klimaat, energie of zoals hier een vervelend virus: de overheid roept en doet maar wat. In dit geval misschien nog te verdedigen, want baat het niet, schaden zal het ook niet echt.

Besturen of uitvoering geven aan beleid moet grotendeels gebaseerd zijn op feiten. Kennis wordt onder andere door de wetenschap aangeleverd of is mede vanuit wetenschap en filosofie als waarde verankerd in regels en zelfs in de grondwet. Bestuurlijk handelen in strijd met beschikbare kennis of, als er nog te weinig over bekend is, in strijd met de grondwet, is gewoon slecht bestuur. Ook intuïtie verandert daar weinig aan.

Overigens heeft de wetenschap ook meegewerkt aan het ontstaan van deze situatie, door te lang toe te staan dat politiek en publiek zich steeds meer gingen mengen in het onderzoek.