Ferry de Heer, Haarlem

Afgelopen zondag zond de NOS op NPO 2 een documentaire uit over het korte leven van de verzetsstrijdster Hannie Schaft; zij ligt op de erebegraafplaats in de Kennemerduinen (Overveen/Bloemendaal) begraven. In een kleine bijeenkomst in de grote kerk Sint Bavo ter gelegenheid van haar honderdste geboortedag werden direct betrokken en familieleden toegesproken door Jeroen Pliester, voorzitter Nationale Hannie Schaft Stichting, en D66-minister Ollongren van Binnenlandse Zaken.

In de Tweede Wereldoorlog sprak nog niemand over een ‘inclusieve samenleving’. Dit begrip bestond niet in de wereld van Hannie Schaft. Toch zei Pliester in zijn toepraak: “Hannie Schaft had een uitgesproken mening over de rol van vrouwen en over de inclusieve samenleving. Vanuit die overtuiging kwam zij tot haar daden, die zij noodzakelijk vond toen de extreme oorlogsituatie daarom vroeg.” Kennelijk mag je de geschiedenis oppoetsen voor je eigen politieke doel.

Verreweg de meeste Nederlanders waren in de oorlog (net als nu) laf, bang, hypocriet, onverschillig en gehoorzaam. Hannie Schaft was een sociaal betrokken, moedige vrouw. Zij besloot persoonlijk weerstand te bieden tegen notoir onrecht en de verachtelijke situatie van de bezetting. Zij streed niet tegen een gebrek aan inclusiviteit, maar tegen onderdrukking van een vreemde mogendheid en daarmee het uitsluiten van onrecht. Geen inclusie, maar exclusie.

Na de geschiedvervalsing van Pliester hoorden we nog minister Ollongren, die verklaarde dat we ons laten inspireren door Hannie Schaft wanneer we omkijken en leren van onze fouten. “Maar terugverlangen naar vroeger, toen alles zogenaamd alles beter was, verandert niets.” Wat Hannie Schaft deed was juist wél terugverlangen naar de tijd dat Nederland zijn soevereiniteit nog had.

Ollongren leuterde nog even door: “Door nieuwsgierig te zijn, niet bang te zijn voor verandering en vernieuwing, wordt de wereld beter.” Hier werd Hannie Schaft heel ‘inclusief’ ingelijfd in de D66-propaganda over de multiculturele samenleving. Lijkenpikkerij van de bovenste plank. Ik heb in 1982 de plechtige onthulling meegemaakt van het beeld ‘Vrouw in het verzet 1940-1945’ van Truus Menger-Oversteegen, zelf ook verzetsstrijdster, in het Kenaupark in Haarlem. Door koningin Juliana. Gelukkig heeft zij dit niet hoeven aanhoren.